Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump về Trung Đông, ông Steve Witkoff, đã tiến hành chuyến thăm đến trung tâm phân phối viện trợ do Quỹ Nhân đạo Gaza (GHF) điều hành tại Rahfah, Dải Gaza vào ngày 1-8. Mục đích của chuyến đi là giúp Tổng thống Trump hiểu rõ hơn về tình hình nhân đạo đang diễn ra và xây dựng kế hoạch phân phối lương thực cũng như viện trợ y tế cho người dân Gaza.

Ông Witkoff cho biết, chuyến thăm này là một phần trong nỗ lực của Mỹ nhằm cải thiện tình hình nhân đạo tại Gaza. Tổng thống Trump cũng đã khẳng định lại cam kết này với trang tin Axios và tuyên bố kế hoạch cung cấp lương thực cho người dân Gaza. GHF đã gần như thay thế hệ thống phân phối viện trợ do Liên hợp quốc dẫn đầu tại Gaza khi Israel nới lỏng lệnh phong tỏa viện trợ kéo dài hơn hai tháng vào hồi tháng 5.

Tổ chức này thông báo đã phân phát bữa ăn thứ 100 triệu tại Gaza, nhân chuyến thăm của ông Witkoff và Đại sứ Mỹ tại Israel Mike Huckabee. Tuy nhiên, tình hình nhân đạo tại Gaza đang ngày càng gia tăng lo ngại. Một báo cáo từ tổ chức Human Rights Watch cáo buộc lực lượng Israel đã gây ra các vụ sát hại thường xuyên gần điểm viện trợ của GHF.

Phía quân đội Israel phản hồi rằng GHF hoạt động độc lập, và binh lính được triển khai gần các điểm viện trợ “để đảm bảo việc phân phối diễn ra trật tự”, đồng thời cố gắng giảm thiểu va chạm với dân thường. Quân đội Israel cũng cáo buộc lực lượng Hamas cản trở việc phân phát viện trợ và cho biết đang tiến hành điều tra về những cái chết đã được báo cáo.

Văn phòng nhân quyền Liên hợp quốc tại các vùng lãnh thổ Palestine cho biết kể từ ngày 27-6, ít nhất 1.373 người Palestine tìm kiếm viện trợ ở Gaza đã thiệt mạng, trong đó có 105 người chết chỉ trong hai ngày cuối tháng 7. Văn phòng Liên hợp quốc cáo buộc phần lớn các vụ sát hại này đều do quân đội Israel gây ra.

Sau chuyến thăm của ông Witkoff, cánh vũ trang Hamas đã công bố một đoạn video ngắn cho thấy con tin người Israel Evyatar David (24 tuổi) trong dáng vẻ gầy gò và yếu ớt. Tuần này, Israel đã bắt đầu cho phép thả viện trợ bằng đường không xuống Gaza. Động thái này được xem là một nỗ lực nhằm tăng cường viện trợ nhân đạo cho người dân Gaza trong bối cảnh tình hình nhân đạo đang ngày càng nghiêm trọng.

Đặc phái viên của Mỹ tại Trung Đông, Steve Witkoff, đã thực hiện chuyến thăm đến một địa điểm phân phối hàng viện trợ gây tranh cãi ở Gaza vào ngày 1/8. Địa điểm này là một trong ba nơi mà hàng trăm người Palestine đã thiệt mạng trong những tuần gần đây khi cố gắng tiếp cận nguồn thực phẩm khan hiếm. Ông Witkoff cho biết đã dành năm giờ ở Gaza để tìm hiểu rõ hơn về tình hình nhân đạo tại vùng đất này và sẽ báo cáo lại cho Tổng thống Donald Trump.

Trước đó, Tổng thống Mỹ đã nói về việc có ‘nạn đói thật sự’ ở Gaza, điều này mâu thuẫn với tuyên bố của Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Tình hình tại Gaza đang trở nên nghiêm trọng với hơn 60.000 người Palestine thiệt mạng và gần 147.000 người bị thương. Liên Hợp Quốc cho biết Gaza đã đạt hai trong ba tiêu chí để tuyên bố nạn đói.

Tổng thống Trump đã thừa nhận Gaza đang đối mặt nạn đói và sẽ tham gia nhiều hơn vào vấn đề này. Tuy nhiên, theo giới quan sát, thảm cảnh ở Gaza là bài toán khó với ông Trump, bởi Washington có thể bị coi là ‘tiếp tay’ nếu không hành động, nhưng lại đối mặt nguy cơ rạn nứt quan hệ với Israel nếu can thiệp quá mạnh.

Mỹ ủng hộ Israel khi xung đột giữa Tel Aviv và Hamas bùng phát, nhưng chiến dịch kéo dài của Israel đã dẫn đến khủng hoảng nhân đạo tại Gaza. Ông Biden đã gây sức ép để Thủ tướng Israel tạo điều kiện cho hàng viện trợ vào Gaza. Các quan chức Mỹ nói rằng Hamas thường chọn lập trường cứng rắn hơn trong đàm phán ngừng bắn nếu nhóm thấy quan hệ Mỹ – Israel có dấu hiệu rạn nứt.

Lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hamas đã giúp cải thiện tình hình, nhưng Israel đã siết phong tỏa và ngừng mọi hoạt động viện trợ cho Gaza. Những động thái này đã đẩy Gaza vào tình trạng tuyệt vọng như hiện tại.

Giới chức Israel phủ nhận trách nhiệm về tình trạng thiếu lương thực ở dải đất, cho rằng vấn đề đã bị thổi phồng và do Hamas gây ra. Nhóm vũ trang bác bỏ cáo buộc. Kết quả thăm dò cho thấy người Mỹ đã giảm đáng kể ủng hộ cho chiến dịch của Israel. Các quan điểm nghiêng về người Palestine xuất hiện nhiều hơn, ngay cả trong nội bộ đảng Cộng hòa.

Ông Trump có ít lựa chọn và phương án khả thi nhất vẫn là gây sức ép để Israel hành động nhiều hơn, như mở đường và bảo vệ các đoàn xe cứu trợ. Ông Witkoff đã đến Israel và Gaza để tìm cách đạt được một thỏa thuận tạm thời, cho phép tăng thêm viện trợ nhân đạo, và có thể khiến Hamas thả thêm con tin.

Giới quan sát cho rằng một giải pháp về dài hạn có thể đòi hỏi Mỹ dùng khoản viện trợ quân sự cung cấp cho Israel hàng năm để gây sức ép với chính quyền ông Netanyahu. Đây là một vấn đề phức tạp và nhạy cảm, đòi hỏi sự can thiệp và giải quyết của cộng đồng quốc tế.

Thông tin thêm về tình hình tại Gaza và các nỗ lực của cộng đồng quốc tế để giải quyết khủng hoảng nhân đạo tại đây.